İçeriğe geç
Sözlük listesine dön
Akışkanlar9 May 2026|4 dk okuma

Viskozite (akışkanlık direnci)

Dinamik ($mu$) ve kinematik ($ u$) viskozite, cSt/cPoise birimleri, sıcaklıkla viskozite değişimi ve madeni yağ sınıflandırması.

Mühendislik İncelemesi: Bağımsız Makine Mühendisi / Geliştirici
|

Tanım

Viskozite, bir akışkanın iç sürtünmesi sebebiyle akmaya ve kesme gerilmelerine karşı gösterdiği direnç kabiliyetidir. "Akışkanın koyuluğu" veya "ağdalığı" olarak bilinir.

Neden önemli?

Rulmanların ve dişlilerin yağlanmasında doğru viskoziteye sahip yağ seçilmezse metal-metale temas ve aşınma yaşanır. Boru hatlarında ve pompalarda ise viskozite sürtünme basınç kaybını ve gereken pompa motor gücünü doğrudan belirler.

Mühendislik uygulaması ve standartlar

  • Dinamik Viskozite (mu): Kesme kuvveti ile hız gradyeni oranıdır: au = mu cdot racdvdy. Birimi Pascal-saniye [extPacdot exts] veya centipoise [extcP].
  • Kinematik Viskozite ($ u$): Dinamik viskozitenin yoğunluğa oranıdır:

u = racmu ho quad [ extm^2 ext/s] quad (1 ext cSt = 1 ext mm^2 ext/s)

  • Sıcaklık Bağımlılığı (Viskozite İndeksi - VI): Sıcaklık arttıkça sıvıların viskozitesi üstel olarak düşer. Örneğin ISO VG 46 hidrolik yağın viskozitesi 40 ext °C'de 46 ext cSt iken 100 ext °C'de 6.8 ext cSt'ye düşer.
Pratik Referanslar (20 °C)
  • Su: $mu approx 1.0 ext$ ($ u approx 1.0 ext$)
  • Motor Yağı (SAE 30): $mu approx 100 - 300 ext$
  • Gliserin: $mu approx 1400 ext$
  • Bal: $mu approx 10,000 ext$

İlgili hesaplayıcılar ve kaynaklar

Mühendislikte yorumlama

Viskozite, kayma hızına bağlı davranış gösteren Newton tipi olmayan akışkanlarda tek bir sabit sayı olmayabilir. Dinamik ve kinematik viskozite birbirine yoğunluk üzerinden bağlanır; birimlerin karıştırılması Reynolds sayısı ve pompa hesabını bozabilir. Yağlarda sıcaklık yükseldikçe viskozite genellikle düşer, bu nedenle veri çalışma sıcaklığında seçilmelidir.

Kontrol noktaları

  • Dinamik/kinematik viskozite ve birimi açıkça yaz.
  • Sıcaklık-viskozite eğrisini üretici verisinden al.
  • Pompa, vana, boru ve yağlama gereksinimlerini aynı çalışma noktasında kontrol et.

Formüller

Bu terim için formüller eklenmedi.