Elektriksel direnç (resistance)
Ohm yasası ($V=IR$), iletken direnci formülü ($R = ho L / A$), sıcaklık katsayısı ve kablo gerilim düşümü hesabı.
Tanım
Elektriksel direnç (R), bir elektrik devresinde veya iletkende serbest elektronların akışına (elektrik akımına) karşı gösterilen zorluk derecesidir. SI birim sisteminde birimi Ohm [Omega]'dur.
Neden önemli?
Kablo kesiti yetersiz seçildiğinde direnç sebebiyle kabloda gerilim düşümü (Delta V = I * R) ve Joule ısınması (P = I^2 * R) oluşur. Bu durum motor klemensinde düşük voltaja, yangın tehlikesine ve enerji kaybına yol açar.
Mühendislik uygulaması ve standartlar
- İletken Direnci Formülü: Malzemenin özdirenci (
ho_e), boyu (L) ve kesit alanı (A):
R = ho_e * (L / A)
(Örn: Standart bakır için ho_e approx 0.0175 Omega * extmm^2 ext/m).
- Sıcaklıkla Direnç Değişimi: Metallerde sıcaklık arttıkça direnç artar:
R_T = R_0 * [1 + alpha * (T - T_0)]
- Gerilim Düşümü Sınırı: Endüstriyel tesislerde ana panodan motora giden hatlarda gerilim düşümü %3'ü, aydınlatma hatlarında %1.5'i aşmamalıdır (IEC 60364).
50 ext m mesafedeki motora 2.5 ext mm^2 bakır kablo çekildiğinde gidiş-dönüş (100 ext m) hat direnci:
R = 0.0175 imes (100 / 2.5) = mathbf0.70 Omega
16 A akım geçtiğinde kabloda 11.2 ext V gerilim düşümü ve 179 ext W ısı kaybı oluşur.
İlgili hesaplayıcılar ve kaynaklar
Mühendislikte yorumlama
Direnç, gerilim ile akım arasındaki ilişkiyi belirler; fakat gerçek devrede sıcaklık, iletken uzunluğu, kesit, temas direnci ve malzeme özdirenci de hesaba katılır. Bir kablonun direnç kaybı yalnızca nominal ohm değerinden değil, çalışma sıcaklığından da etkilenir. Ölçüm yaparken bağlantı ve temas direnci sonucu bozabilir.
Kontrol noktaları
- DC/AC koşulunu ve ölçüm frekansını belirt.
- Kablo kesiti, uzunluğu, sıcaklığı ve izin verilen gerilim düşümünü kontrol et.
- Direnç kaynaklı ısınmayı güç kaybı ve soğutma koşuluyla doğrula.
Formüller
Bu terim için formüller eklenmedi.